گفتگوبادکتراحمدرضاهمت/متخصص بیماری های داخلی ورئیس بیمارستان اصفهان

 

ز.وفایی/با همکاری پزشک آنلاین

 

ازبیماریهای  شایع فصل پاییز وزمستان غیراز آنفولانزا وسرماخوردگی،آسم است که چندان بی ارتباط هم با این دوبیماری نیست ومعمولادر فصول سرد سال تشدید می شود.در گفتگویی با دکتر احمدرضاهمت متخصص بیماری های داخلی پیرامون علل وعلائم ودرمان بیماری آسم به بحث وگفتگو نشستیم.وی در این باره گفت:اصولا آسم یک بیماری التهابی مجاری هوایی است که با تنگی  نفس – سرفه وخس خس سینه که اصطلاحا به آن ویزینگ گفته می شود،مشخص می گردد.

 

آسم معمولا به علت اسپاسم یا انقباض برونشها بوجود آمده وشامل دوره های تشدید وتخفیف می باشد.در دوره ی تشدید اسپاسم برونش ها،عبور وجریان هوا ازمجاری هوایی وبرونش ها کاهش یافته  ومعمولا هم باعث  ایجاد تنگی نفس وخس خس می گردد.

 

دکترهمت سنین شیوع آسم پایین تر از 10سال و30سالگی به بالا عنوان کرد وگفت: البته امروزه چهره ی آسم کمی تغییر یافته چرا که پیش ازاین بیماری مربوط به بچه ها بود وچنانچه فردی در دوران بزرگ سالی به تنگی نفس  مبتلا می شد بیشتر مسائلی چون برونشیت مزمن وآنفیزم مطرح می شد تا آسم ،اما امروزه مواردی از آسم هایی که در سنین بالاتر شروع می شود گزارش شده که تعداد آن نیز رو به افزایش است.

 

وی افزود:به طورکلی آسم به دو دسته ی عمده ی آلرژیک ودرون ذات تقسیم می شود که آسم نوع اول بیشتر در بچه ها دیده می شود ودر آسم درون ذات که خیلی هم ارتباطی با آلرژی ندارد احتمالا زمینه های ژنتیکی مطرح است.

 

یکی ازعوامل مهم تشدیدکننده آسم، بیماری های ویروسی است از جمله ویروس آنفولانزا وسرما خوردگی،بنابراین بیماران تنفسی که دچار عفونت های ویروسی می شوند باید از نظر ابتلا به آسم هم مراقب خود باشند.

 

دکتر احمدرضاهمت رئیس بیمارستان اصفهان در پاسخ به این سؤال که آسم در چه مواردی کشنده است گفت:آسم معمولا جزء بیماری هایی است که انتظار نداریم فوتی ناشی از آن رخ دهد اما به هر ترتیب واقعیتی است که به ندرت اتفاق می افتد،بیماری آسم  اغلب در افرادی می تواند کشنده باشد که دارای بیماری های زمینه ی دیگری  مثل بیماری های قلبی پیشرفته – بیماری های کلیوی پیشرفته – دیابتهای کنترل نشده  ویا افراد مبتلا به سرطان هستند که البته این امر،به شدت آسم ونحوه ی کنترل آن توسط پزشک معالج بستگی دارد.

 

وی خاطر نشان کرد:آسم بر خلاف آنچه که در عوام مطرح است به هیچ وجه یک بیماری عفونی  نیست بنابراین نمی تواند واگیردار باشد همچنین از آنجاکه برای آسم درمان قطعی وجود ندارد وبیشتر درمان ساپورتی انجام می شود به این بیماران توصیه می شود برای جلوگیری ازتشدید حملات آسم داروهای خود را طبق دستور پزشک مصرف نموده و  آسمیهای آلرژیکی از مواجه بامواد حساسیت زا حتی المقدور خودداری نمایند.

 

این متخصص داخلی در خصوص تاثیرآسم بر جنین در مادران باردار مبتلا گفت: خوشبختانه امروزه داروهایی وجود دارد که بیشتر به صورت استنشاقی مصرف می شود که اکثرا جذب سیستمیک کمتری دارند ودرنتیجه انتظار نداریم که از جفت ردشده وبه جنین برسند بنابراین می توان رژیم دارویی بیمار را به گونه ای تغییر دهیم  که داروها عارضه ای برای جنین ایجاد نکنند.

 

وی همچنین به جایگاه اهمیت اسپری های درمانی  در خانواده ها اشاره کرد وگفت:متاسفانه تصور غلطی در ارتباط با استفاده از اسپری در میان مردم رایج است  مبنی براین که اسپری باعث ایجاد آسم-عارضه وعادت برای بیمار می شود. به نظر شما برای کشتن یک مگس  استفاده از یک مگس کش  عاقلانه تر است یا یک توپ جنگی ،بله  مسلما توپ جنگی 

 

کل ساختمان را تخریب می کند،بنابراین اسپری معطوف به هدف عمل می نماید یعنی دقیقا بر روی موضع تاثیر گذار است وعوارض بسیار کمتری را نسبت به داروهای خوراکی به دنبال دارد.

البته ممکن است برخی به اسپری حساسیت داشه باشند ومثلا پس از مصرف به آفت یا قارچ های دهانی مبتلا شوند که آن هم پس از مدت کوتاهی  برطرف می شود.لذابه این افراد توصیه می شود پس از استفاده فورا دهان خود رابا آب بشویند.

 

گفتنی است:استفاده از اسپری ها در اطفال معمولا منعی ندارد وتنها یک سری ازاسپری های خاص است که برای کودکان زیر4سال تجویز نمی شود که اغلب شامل اسپریهای بینی می باشد اما در مورد سایر اسپری ها منعی برای مصرف وجود ندارد،دسته ای دیگر اسپری های حاوی مواد کورتنی  است که از میزان جذب بالایی برخوردارند وبرای بچه ها به دلیل این که به تراکم استخوانی خوبی نیازمندند توصیه نمی شود.

 

وی در خصوص نوع تغذیه نیز اظهار داشت:از لحاظ تغذیه ای دقیقا نمی توان گفت صرفا چه نوع غذاهایی در کاهش آسم موثر است اما توصیه ما اینست که از غذاهای محرک مثل غذاهای سرخ شده،ادویه جات ومواد کنسروی که حاوی مواد افزودنی است وباعث تشدید آسم می شود پرهیز گردد.

 

رئیس بیمارستان اصفهان استفاده ازماسک دربیماران تنفسی تاکید نمود وافزود:ماسکهای معمولی اغلب ازورود اجرام با حجم درشت ترجلوگیری میکنند این درحالیستکه بیماران تنفسی بایستی از ماسکهای مخصوص(N95)استفاده کنند که مجهز به فیلتر می باشند واز ورود مواد بسیار ریز هم جلوگیری میکند،که البته این نوع ماسکها باید هر4ساعت یکبار تعویض شوند.

لازم به ذکر است مبتلایان به آسم بایستی از قرارگرفتن درمعرض هوای سرد وخشک-انجام ورزش درفضای باز مثل اسکی خودداری نمایند وورزش رادر محیطهای سرپوشیده انجام دهند.

دکتر احمدرضاهمت متخصص بیماریهای داخلی درپایان این گفتگو خاطرنشان کرد:بیماری آسم هیچگاه پیشرونده نیست  یعنی اینکه بدتر نمیشود.

همچنین آلرژی معمولا چندسالی ادامه دارد ونهایتا کمرنگ وخفیف تر میشود ولی هیجگاه ازبین نمیرود وگهگاهی بامحرکات محیطی دردرجات کمی خود رانشان میدهد.